Rijden tijdens rijverbod: verbeurdverklaring van het voertuig sinds 1 november
Sinds 1 november 2026 is verbeurdverklaring in beginsel verplicht wanneer de rechter iemand veroordeelt voor rijden tijdens een verval van het recht tot sturen met een voertuig dat van de veroordeelde is. De rechter kan uitdrukkelijk gemotiveerd afwijken.
Sinds 1 november 2026 geldt een strengere regel voor een bestuurder die veroordeeld wordt omdat hij rijdt ondanks een rechterlijk verval van het recht tot sturen. Is het betrokken voertuig eigendom van de veroordeelde bestuurder, dan moet de rechter in beginsel de verbeurdverklaring bevelen. De rechter kan daarvan afzien, maar moet die keuze uitdrukkelijk motiveren.
Wat is precies gewijzigd?
De wet van 3 maart 2026 tot wijziging van de wet van 16 maart 1968 betreffende de politie over het wegverkeer, wat de verbeurdverklaring van het voertuig bij rijden spijts verval betreft, voegde een nieuw lid toe aan artikel 50, § 2, van de Wegverkeerswet. De regel geldt wanneer de bestuurder wordt veroordeeld voor een overtreding bedoeld in artikel 48 én het voertuig eigendom is van de dader. De wet werd bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 31 augustus 2026 (editie 194) en trad op 1 november 2026 in werking.
Vóór deze wijziging kon de rechter onder artikel 50, § 2, in bepaalde gevallen verbeurdverklaring bevelen. Voor de specifieke veroordeling bedoeld in artikel 48 maakt de nieuwe bepaling verbeurdverklaring nu het uitgangspunt. De overige regels van artikel 50 blijven relevant.
Voor welke dossiers geldt de nieuwe regel?
Het gaat om een veroordeling voor een overtreding bedoeld in artikel 48 van de Wegverkeerswet: rijden terwijl een verval van het recht tot sturen geldt. De bepaling maakt verbeurdverklaring niet automatisch van toepassing op elke situatie waarin iemand zonder rijbewijs rijdt. De precieze tenlastelegging, de veroordeling en de toepasselijke versie van de wet moeten worden nagegaan.
De eigendomsvoorwaarde is essentieel. De nieuwe verplichte regel betreft het voertuig dat eigendom is van de dader. Een inschrijvingsbewijs alleen beslist niet noodzakelijk elk eigendomsgeschil. Bij een leasewagen, bedrijfswagen, voertuig op naam van een familielid of mede-eigendom moeten de aankoop-, financierings-, lease- en gebruiksdocumenten worden gecontroleerd. De concrete juridische eigendom kan dossierafhankelijk zijn.
De rechter kan nog steeds afwijken
De tekst laat de rechter toe de verbeurdverklaring niet op te leggen. In dat geval moet hij zijn beslissing uitdrukkelijk motiveren. De wet somt in deze nieuwe zin geen volledige lijst op van omstandigheden die een afwijking rechtvaardigen. Een verzoek tot afwijking is dus geen garantie dat het voertuig behouden blijft; relevante omstandigheden moeten concreet en met stukken worden onderbouwd.
Wat met feiten van vóór 1 november 2026?
De wet bepaalt dat zij in werking treedt op de eerste dag van de derde maand na de bekendmaking; de bekendmaking dateert van 31 augustus 2026. De wet bevat in die inwerkingtredingsbepaling geen afzonderlijke overgangsregeling voor eerdere feiten. Bij feiten van vóór 1 november moet de temporele toepassing van de strengere strafrechtelijke regeling daarom afzonderlijk worden beoordeeld. Ga er niet zonder juridische analyse van uit dat de nieuwe regel met terugwerkende kracht geldt.
Dossiercontrole bij een dagvaarding wegens rijden spijts verval
- Controleer de datum van de feiten, de datum en inhoud van het eerdere rijverbod en wanneer het verval liep.
- Lees de precieze tenlastelegging en bepaal of een veroordeling onder artikel 48 wordt gevorderd.
- Verifieer wie juridisch eigenaar is van het voertuig en verzamel aankoop-, inschrijvings-, financierings-, lease- of bedrijfswagendocumenten.
- Breng eventuele mede-eigenaars of derden met een eigen recht op het voertuig in kaart.
- Als een gemotiveerde afwijking wordt gevraagd, verzamel tijdig concrete bewijsstukken over de omstandigheden waarop dat verzoek steunt.
- Maak onderscheid tussen een voorlopige inbeslagneming en een verbeurdverklaring die de rechter als straf uitspreekt.
De praktische impact is aanzienlijk voor dossiers waarin de bestuurder en eigenaar dezelfde persoon zijn: naast de verkeersstraf kan het voertuig zelf worden verbeurdverklaard. De beoordeling hangt wel af van de veroordeling, de toepasselijke datum en het eigendomsstatuut.
Officiële bronnen
Laat de toepassing op uw dossier beoordelen
Een dagvaarding wegens rijden tijdens een verval kan gevolgen hebben voor zowel het rijrecht als het voertuig. Laat de datum van de feiten, de precieze tenlastelegging en de eigendomsdocumenten samen beoordelen.
Bijgewerkt op 2 november 2026. Deze informatie is algemeen. De toepasselijke wet, de eigendom van het voertuig en de gevolgen voor een concreet dossier moeten afzonderlijk worden nagegaan.
Lees verder over onze bijstand voor de politierechtbank en de belangrijkste verkeersrechtelijke procedures.