Cassatie over Strépy: wanneer extreem rijgedrag als opzettelijke levensberoving geldt

Het Hof van Cassatie heeft op 21 oktober 2026 het cassatieberoep verworpen tegen de arresten van het hof van assisen van Henegouwen over het drama van Strépy-Bracquegnies. Het arrest verduidelijkt welke concrete feiten een jury in aanmerking mag nemen om bij extreem gevaarlijk rijgedrag het vereiste opzet voor doodslag en poging tot doodslag vast te stellen.

Wat staat juridisch vast?

Volgens het Hof veronderstelt doodslag het opzet om te doden. Voor een gevolg dat bestanddeel van het misdrijf is, volstaat dat de dader het gevolg heeft gewild of zich ervan bewust was dat het zich in de normale gang van zaken zou voordoen. De rechter moet dat opzet uit de concrete feiten kunnen afleiden.

Het Hof oordeelde dat de assisenjury wettig kon besluiten dat de bestuurder bewust een fatale situatie had gecreëerd en minstens de dood van de voetgangers had aanvaard als een voorzienbaar gevolg van zijn gedrag dat zich in de normale gang van zaken zou voordoen.

Welke elementen droegen de kwalificatie?

Het arrest steunt op een uitzonderlijke samenloop van feitelijke gegevens. Het Hof vermeldt onder meer het vroegere extreem gevaarlijke rijgedrag, waarschuwingen dat de bestuurder iemand zou doden, video’s van buitensporige snelheden, de bewuste vermogensverhoging van het voertuig en uitingen op sociale media waaruit zijn houding tegenover andere weggebruikers bleek.

Voor de concrete rit hield de jury onder meer rekening met de keuze voor een bekende bebouwde kom met een maximumsnelheid van 50 km/u, de voorbereiding van een nieuwe video, de sportstand van het voertuig, het filmen met een telefoon, luide muziek, een lichte alcoholintoxicatie en een snelheid tot 174 km/u.

Het voetgangerspubliek was volgens de vaststellingen vanaf 190 meter zichtbaar. De jury nam tevens aan dat een noodremming mogelijk was maar bewust achterwege bleef, en dat de bestuurder verklaarde te beseffen dat een aanrijding onder die omstandigheden onvermijdelijk dodelijk zou zijn.

Wat betekent het arrest voor andere verkeersdossiers?

Het arrest schept geen algemene regel dat een zeer zware snelheidsovertreding of een dodelijk verkeersongeval automatisch een opzettelijk levensdelict vormt. De kwalificatie berust op de volledige feitelijke constellatie en op bewijs van bewustzijn en aanvaarding van het dodelijke gevolg.

In dossiers waarin het openbaar ministerie een zwaardere opzettelijke kwalificatie onderzoekt, verdienen zowel belastende als ontlastende gegevens een afzonderlijke analyse. De grens tussen onvoorzichtigheid, wetens en willens genomen risico’s en opzet kan bepalend zijn voor de bevoegde strafrechter en het toepasselijke sanctieregime.

Aangewezen dossiercontrole

• de exacte snelheid, snelheidsopbouw en toegelaten maximumsnelheid;
• zichtlijnen, verlichting, afstand tot de slachtoffers en reactiemogelijkheden;
• remsporen, voertuigdata, telefoondata en deskundigenonderzoek;
• alcohol- of drugsgegevens en hun aantoonbare invloed op de waarneming;
• bewuste voertuigaanpassingen en kennis van de voertuigprestaties;
• eerdere gedragingen en waarschuwingen, voor zover wettig en relevant bewezen;
• socialemediaberichten en video’s, met controle van context, authenticiteit en tijdstip;
• verklaringen van de bestuurder over zijn kennis van het risico en de verwachte gevolgen.

Interpretatie en resterende onzekerheid

De praktische draagwijdte is sterk feitengebonden. Het Hof heeft nagegaan of de jury haar beslissing wettig uit de vastgestelde gegevens kon afleiden; het heeft de feiten niet opnieuw beoordeeld. In een ander dossier kan een andere bewijscombinatie daarom tot een andere kwalificatie leiden.

Bij iedere toepassing moet de integrale motivering worden gelezen. Losse verwijzingen naar snelheid, sociale media of eerdere rijstijl volstaan op zichzelf niet om het vereiste opzet vast te stellen.

Officiële bronnen